Trao đổi với VTC News, một số đại biểu Quốc hội cho biết sẽ chất vấn Chính phủ về vấn đề tham nhũng, đặc biệt là những trường hợp có biểu hiện nương nhẹ, bao che, để "nhà công biến thành tư gia", gây bức xúc dư luận thời gian qua. 

ĐB Lê Văn Cuông (Thanh Hoá).

Tôi đã chất vấn Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Lê Đức Thuý một số vấn đề dư luận xã hội bức xúc, trong đó có việc biến nhà công thành nhà tư bằng văn bản và Thống đốc cũng trả lời gửi cho tôi bằng văn bản.

Tuy nhiên, nội dung trả lời còn có sự né tránh, tôi chưa thấy thoả mãn. Nếu Thống đốc trả lời chất vấn tại kỳ họp thì tôi vẫn sẽ tiếp tục hỏi về vấn đề trên: Trách nhiệm của Thống đốc đến đâu trong việc "biến nhà công thành nhà tư"...?

Tôi cho rằng, trong chất vấn và trả lời chất vấn, đừng để cho cử tri phải hẫng hụt khi mà trả lời cứ nói này kia nhưng kết thúc thì chẳng đi đến đâu.

Tôi đã từng đề nghị phải có nghị quyết, kết luận ràng buộc, giám sát việc thực thi lời hứa của các thành viên Chính phủ. Kết luận này sẽ công bố cho các đại biểu Quốc hội, công khai trên các phương tiện thông tin đại chúng để người dân và cử tri giám sát việc các thành viên thực hiện kết luận của Quốc hội ra sao. Để từ đó có cơ sở và tiêu chí đánh giá năng lực của từng vị bộ trưởng.

Tôi cũng đã từng đề nghị, sau mỗi một kỳ chất vấn, Uỷ ban Thường vụ Quốc hội tổ chức cho đại biểu bỏ phiếu tín nhiệm đối với những thành viên Chính phủ trả lời chất vấn. Để đại biểu đánh giá xem trả lời chất vấn có trách nhiệm hay không. Chứ không là "hoà cả làng". Người làm tốt cũng không được động viên và người chưa tốt cũng chả bị ảnh hưởng gì.

Trên cơ sở kết quả bỏ phiếu tín nhiệm, Chính phủ hoặc là Bộ Chính trị cũng biết được mức độ tín nhiệm của đại biểu Quốc hội đối với các thành viên của Chính phủ như thế nào để rồi xem xét, cân nhắc, đề bạt hay bãi nhiệm, miễn nhiệm.

ĐB Lê Quốc Dung (Thái Bình): "Hứa nhiều mà không thực hiện thì nên bỏ phiếu tín nhiệm"

ĐB Lê Quốc Dung (Thái Bình).

Tôi cho rằng, để các phiên chất vấn và trả lời chất vấn đi đến cùng vấn đề, trả lời chất vấn phải có hiệu lực, phải thể hiện được trên thực tiễn các lời hứa mà cử tri yêu cầu, dân yêu cầu thông qua đại diện của dân. 

Lần trước, nhiều đại biểu chất vấn về vấn đề nhà cửa của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Lê Đức Thuý và một số vấn đề liên quan. 

Đồng chí Thuý giải thích thì trơn tru, nhưng thực tế sau đó lại khác đi. Các Bộ trưởng làm sao nói phải đi đôi với làm, phải trung thực, lời hứa phải thực sự có hiệu lực.

Để ràng buộc các thành viên Chính phủ thực hiện thời hứa, Ban Dân nguyện nên có tập hợp theo dõi để giám sát, đôn đốc. Sau này thông báo lại cho đại biểu những chất vấn chưa được giải quyết, cần phải làm rõ thêm để đi đến cùng vấn đề.

Với những Bộ trưởng nào nhiều lần hứa nhưng không thực hiện thì, Quốc hội cũng nên đổi mới cách làm để bỏ phiếu tín nhiệm. Chứ không thể cứ nói buông xuôi, để lời hứa kéo dài triền miên hết kỳ này đến kỳ khác. Không những không giải quyết được công việc, mà còn dẫn đến hậu quả lớn hơn là mất lòng tin của nhân dân.

ĐB Nguyễn Đình Xuân (Tây Ninh): "Sẽ chất vấn Phó Thủ tướng Trương Vĩnh Trọng"

ĐB Nguyễn Đình Xuân (Tây Ninh).

Tôi muốn hỏi quan điểm của Phó Thủ tướng Trương Vĩnh Trọng trước một số vụ việc liên quan đến tham nhũng, ví như vụ Giám đốc Kho bạc Nhà nước tỉnh Hà Tây chẳng hạn.

Dư luận xem ông Giám đốc này có liên quan đến tham nhũng, ít nhất là ông này đã nhận phong bì của cấp dưới, và ông ta có một tài sản bất minh giá trị khoảng 1,4 tỷ đồng.

Nhưng cơ quan kiểm tra làm việc thì rất nhẹ nhàng, chỉ cho thôi chức, cũng không nói rõ là có vi phạm gì hay không, rất chung chung. Nếu chẳng vi phạm gì cả thì tại sao lại mất chức?

Hay là vi phạm về nhà công vụ. Hành vi biến nhà công thành nhà tư thực chất là "lạm dụng chức vụ quyền hạn để thu lợi cá nhân" với số tiền lên tới nhiều tỷ đồng, và, đã vi phạm Luật phòng, chống tham nhũng. Những vụ việc kiểu như vậy thì phải có quan điểm xử lý rõ ràng, vì xử lý vụ này còn có vụ khác...

Thời gian qua, tôi cho là các vị bộ trưởng đã có nhiều cố gắng để giải quyết các vấn đề đại biểu đặt ra nhưng vẫn chưa đáp ứng được. Nguyên nhân có lẽ do cơ chế trách nhiệm chưa rõ lắm!

Ngoài ra, còn một số vấn đề liên đới thẩm quyền giữa bộ trưởng và chủ tịch UBND chẳng hạn. Đôi khi ông bộ trưởng đổ lỗi cho UBND các cấp vì trách nhiệm không rõ ràng. Như Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường Mai Ái Trực từng nói, ông chỉ quản lý được phần nào bộ máy, còn lại do UBND các cấp bổ nhiệm.

Trong chất vấn và trả lời chất vấn, tôi nghĩ quan trọng nhất là vai trò của người điều hành. Người điều hành giống như linh hồn của phiên chất vấn.

Vị điều hành mà bắt được nhịp sẽ hướng dẫn cả người chất vấn và trả lời chất vấn đi đúng vào trọng tâm. Có thể cắt đi một số câu hỏi nếu không nhắm vào vấn đề cần giải quyết. Ngược lại, với những bộ trưởng trả lời không đúng chủ đề, vòng vo, chủ tọa cũng có thể nhắc nhở.